گرامی باد هفته ی وحدت، که درآن میثاق ها تحکیم می شود ، پبمان ها استوارتر می گردد ، خون ها در هم می جوشد ، دست ها وبازوها درهم قرار می گیرد ، چهره ها بر یکدیگر لبخند پبروزی و صفا می زند ، قشرها همه باهمند ، امت، یکپارچه و منسجم است و شیعه و سنی، به یاد سالروز میلاد رسول گرامی اسلام، با هم و در کنار هم، در یک راه و به سوی یک هدف سرود وحدت می خوانند

اسلام ، وحدت مسلمین و نیروهای مؤمن به خداوند یکتا را از واجبات دینی قرار داده است . مروری بر قرآن کریم و روایات رسیده از معصومین (ع) جایگاه وحدت را در اندیشه اسلامی نشان می دهد. خداوند در قرآن می فرماید:«همگی به ریسمان الهی چنگ زنید و پراکنده نشوید و نعمت خدا را بر خود به یاد آورید که چگونه دشمن یکدیگر بودید، و او میان شما الفت ایجاد کرد، و به برکت نعمت او برادر شدید.» (عمران،103). حضرت علی(ع) نیز می فرمایند: «پس بنگرید، چگونه بودند «قوم بنی اسرائیل» زمانی که جمعیت ها گرد آمده، و اندیشه ها با هم و دل ها یکسان و دست ها یاور هم و شمشیرها کمک یکدیگر و بینش ها ژرف و تصمیمات ، یکی بود، آیا در زمین ، بزرگ و بر همه جهانیان، حاکم نبودند؟ پس بنگرید به آخر کارشان، آن هنگام که بین آنها تفرقه افتاد، و مهربانی و الفت ها بهم خورد و سخن ها و دل ها مختلف و گروه گروه شدند و به جان هم افتادند و پراکنده گشتند و با هم جنگیدند، پس خداوند، لباس عزت را از تن آنها برکند و فراوانی نعمتش را از آنها گرفت و آنچه باقی مانده، سرگذشت آنان است تا مایه عبرت، عبرت گیرندگان باشد شود.»(خطبۀ 192 نهج البلاغه) 

2
تاریخ اسلام نشان می دهد هرگاه مسلمین از مذاهب مختلف در کنار یکدیگر و در یک جبهه قرار گرفته اند جامعۀ اسلامی سربلند و مقتدر بوده و دشمنان در موضع ضعف قرار گرفته اند اما هر گاه مسلمین از این فرمان الهی غفلت ورزیده اند دچار مصیبت های بسیار شده اند که تسلط دشمنان و تهدید نسل مسلمین یکی از این مصیبت ها بوده است. قرآن کریم می فرماید: « و از (فرمان) خدا و پیامبرش اطاعت نمائید و نزاع (و کشمکش) مکنید تا سست نشوید و قدرت (و شوکت و هیبت) شما از میان نرود ... » (انفال، ۴۶) . در قرن حاضر ، انقلاب اسلامی ایران جلوه ای از قدرت امت اسلامی را به نمایش گذاشت قدرتی که در سایۀ ایمان مردم و وحدت آنان به دست آمده بود. مردمی با دستان خالی، اما با دل هایی آکنده از ایمان به خدای متعال ، در برابر رژیم سفاکی که به انواع تجهیزات نظامی مجهز بود و از جانب همۀ قدرت های استکباری آن زمان پشتیبانی می شد. اما نهایتا پیروزی و عزت نصیب ملتی شد که دست در دست هم داده بودند تا یکصدا ریشۀ بی ایمانی را برکنند.


ایران کشوری است با تنوع مذهبی و قومیتی بسیار . هرچند اکثریت ایرانیان شیعه هستند اما اهل سنت نیز درصد قابل توجهی از جمعیت ایران را تشکیل می دهند.در کنار این دو مذهبِ اسلامی، پیروان ادیان دیگری مثل یهودیت و مسیحیت نیز حضور دارند اما جالب اینجاست که همین ملت متنوع از لحاظ اعتقادات ، در تمام دوران مبارزه علیه استکبار، فارق از هر اختلافی در کنارهم ایستادند و یکدیگر را برادر خواندند. اکنون نیز به لطف فرهنگ وحدت آفرینی که امام خمینی در ایران پایه گذاری کرد پیروان ادیان و مذاهب گوناگون در کنار هم ، با مسالمت و برادری زندگی می کنند . در نبرد هشت سالۀ ایران در برابر تجاوز رژیم بعث عراق؛ سنی ها دوشادوش شیعیان و در کنار هم می جنگیدند و شهدای بسیاری تقدیم انقلاب کردند. همچنین مسیحیان و کلیمیان ایران نیز در این میدان حضور داشتند و در راه اهداف جمهوری اسلامی داوطلبانه جنگیدند و به شهادت رسیدند. 


انقلاب اسلامی ایران با رهبری عالمانه امام خمینی (ره) معجزۀ وحدت را در قرن حاضر به نمایش گذاشت. امام خمینی به پیروی از قرآن کریم که مسلمین را به اتحاد با هم و نیز به اتحاد با همۀ یکتا پرستان دعوت می کند ، ندای وحدت میان مذاهب اسلامی را سر داد و حتی پیروان ادیان دیگر را در دایرۀ انقلاب اسلامی پذیرفت . البته وحدت میان مذاهب و ادیان به معنای این نیست که همۀ مذاهب باید اعتقادات واحدی داشته باشند بلکه به این معناست که با وجود اختلافات ، رابطۀ میان این مذاهب باید بر مبنای احترام متقابل و برادری باشد. طرح اختلافات نه به صورت دعواهای عوامانه بلکه به صورت بحث های علمی و کارشناسانه و در محیطی به دور از توهین و تکفیر باید صورت پذیرد تا راه برای کشف حقیقت همواره باز باشد . 


امام خمینی (ره) با بینش و بصیرتی مثال زدنی در شرایطی که اختلافات مذهبی و قومی دنیای اسلام را به ضعف کشانده بود توانست ملت ایران را از ضرورت وحدت آگاه کند و با بیانات بیدارگرانه خود مانع تفرقه در جامعه انقلابی ایران شود . ایشان فرمودند:« امروز روزی است که تمام طوایف مسلمین ، مقابل هستند با قدرت‏ های شیطانی که اساسِ اسلام را می‏ خواهند از بین ببرند، آن قدرت ‏هایی که دریافته‏ اند که آن چیزی که خطر برای آنها دارد اسلام است، آن چیزی که خطر برای آنها دارد وحدت ملت‏ های اسلامی است. امروز روزی است که [باید] تمام مسلمین تمام بلاد عالم با هم مجتمع شوند.» امام خمینی(ره)می فرمودند:« در اسلام نژاد، زبان، قومیت و ناحیه مطرح نیست.تمام مسلمین _ چه اهل سنت و چه شیعه _ برادر و برابر، و همه برخوردار از همه مزایا و حقوق اسلامی هستند. سنی و شیعه مطرح نیست در اسلام، کرد و فارس مطرح نیست در اسلام ، همه برادر با هم هستیم». 


امام خمینی نه تنها ملت ایران بلکه همه مسلمین جهان و فراتر از آن همه مستضعفین جهان از هر دینی را به وحدت در مقابل استکبار دعوت می کردند. اما ایشان توجه خاصی به وحدت میان شیعه و سنی در کشورهای اسلامی داشتند.حضرت امام خمینی معتقد بودند آنچه جمعیت عظیم مسلمانان جهان را به ضعف و ذلت کشانده، تفرقه است. ایشان می فرمودند: «اختلافاتى که در عراق، در ایران، در سایر ممالک اسلامى ایجاد مى ‏کنند، باید سران دول اسلامى توجه داشته باشند به این معنا که این اختلافات، اختلافاتى است که هستى آنها را به باد مى‏ دهد. باید با عقل، با تدبیر، توجه داشته باشند به این معنا که به اسم مذهب و به اسم اسلام مى ‏خواهند اسلام را از بین ببرند. دست‌هاى ناپاکى که بین شیعه و سنى در این ممالک اختلاف مى ‏اندازد اینها نه شیعه هستند و نه سنى هستند؛ اینها دست‌هاى ایادى استعمار هستند که مى ‏خواهند ممالک اسلامى را از دست آن‌ها بگیرند؛ ذخایر را از دست آن‌ها بگیرند؛ و براى ممالک به اصطلاح مترقى، بازار سیاه درست کنند.»


انقلاب اسلامی ایران از ابتدای پیروزی، دست برادری و دوستی به سوی همه مسلمانان و یکتاپرستان جهان دراز کرد. بنیان گذار انقلاب اسلامی ایران می فرمود: « ما با مسلمین اهل تسنن ، برادر هستیم. اگر کسى کلامى بگوید که باعث تفرقه بین ما مسلمان ها بشود، بدانید که یا جاهل هستند یا از کسانى هستند که مى ‏خواهند بین مسلمانان اختلاف بیندازند. قضیه شیعه و سنى اصلًا در کار نیست، ما همه با هم برادریم‏.» اندیشه وحدت در انقلاب اسلامی ایران به یک استراتژی تبدیل شد و روابط ایران اسلامی با سایر کشورهای اسلامی بر مبنای برادری شکل گرفت. جمهوری اسلامی ایران در دفاع از اسلام و مسلمینی که در هر کجای جهان ، مورد ظلم واقع شدند تفاوتی میان شیعه و سنی قائل نشد و همانگونه که از شیعیان لبنان در حرف و عمل دفاع کرد از اهل سنتِ فلسطین نیز با عزمی راسخ حمایت کرده و می کند. ایران اسلامی در چهار دهه پس از پیروزی ثابت کرد که به وحدت میان مسلمانان به عنوان یک اصل اساسی برای اعتلای اسلام معتقد است . 

با پیروزی انقلاب اسلامی ،حساسیت دشمنان اسلام برای ایجاد اختلاف و پراکندگی در میان مسلمانان بیشتر شد. چرا که تنها راه را برای به انحراف کشاندن این حرکت خودجوش مردمی در این کار می دیدند.

نامگذاری روزهای دوازدهم ربیع الاول (میلاد پیامبر اکرم به روایت اهل تسنن) تا هفدهم ربیع الاول( به روایت شیعه) تحت عنوان "هفته وحدت" اقدامی مدبرانه از سوی امام خمینی(ره) بود که در راستای نزدیک کردن هر چه بیشتر دیدگاه های پیروان تشیع و تسنن و با هدف اعتلای عزت و سربلندی بیشتر مسلمانان در جهان و خنثی کردن توطئه‌های دشمنان اسلام صورت گرفت.

طرح اندیشه "وحدت جهان اسلام " یکی از مشغولیت‏‌های فکری دیرینه و اساسی حضرت امام بود که ایشان همواره چه قبل از پیروزی انقلاب اسلامی و چه بعد از آن ، لحظه‌‏ای از آن غفلت نورزیدند.

باور عمیق و خالصانه امام خمینی(ره) در مورد وحدت‏ میان مسلمانان و اقدام های ایشان برای تحکیم آن میان مسلمانان در اقصی نقاط جهان نه تنها حضرت امام را به برجسته‏‌ترین شخصیت انقلابی جهان اسلام تبدیل نمود، بلکه باعث شد ایشان در میان فرقه‌های مختلف اسلامی نیز جایگاه بسیار رفیعی کسب کنند.

امام خمینی (ره) به عمق نقش اجتماعات دینی، چه در بعد اندیشه ‏سازی و چه در بعد " اجتماع ‏سازی"، به خوبی پی ‏برده بودند و اجتماعات و مراسم دینی را صرفا به منظور کاربرد تعلیمی و آموزشی آن در مقوله های فکری، مورد تشویق قرار نمی‏ دادند. بلکه مهم‏تر از آن به نقش اجتماع ‏سازی و شکل ‏دهی روابط اجتماعی جدید از طریق گردهمایی ‏ها و نیز آگاهی یافتن مسلمانان از قدرت و نیروی ارادی و انسانی‏ شان هم اشاره داشتند.

از دیدگاه امام خمینی (ره) روند وحدت بین مسلمین، ضرورت ایجاد سمبل‏ها و نهادهای تازه ‏ای را می‏طلبد که فراتراز زمان و مکان قرار دارد.

حضرت آیت الله خامنه ای رهبر معظم انقلاب اسلامی نیز در خصوص هفته وحدت و لزوم اتحاد مسلمانان می‌فرمایند: "این هفته وحدت، این هفته مشترک الاحترام بین مسلمانان را قدر بدانید، همه سعی کنند وحدت و اتحاد نیروها و در یک جبهه قرار گرفتن نیروهای مسلمانان را که رمز سعادت و مایه سربلندی مسلمانان و بزرگترین حربه ملت‌ها در مقابل استکبار جهانی است مغتنم بشمارند و قدر بدانند."

 

3

 

بدون شک هفته وحدت می‌تواند گام مهمی در راستای ایجاد و تحکیم اتحاد میان مسلمانان در اقصی نقاط جهان باشد. تمامی مسلمانان باید اتحاد و انسجام خویش را حفظ کنند و از این طریق توطئه‌های دشمنان را علیه اسلام نقش بر آب کنند. در همین راستا پیروی از رهنمودهای امام خمینی ( ره ) و رهبر معظم انقلاب اسلامی می تواند چراغ راهی برای رسیدن به این هدف بزرگ باشد.

قرآن کریم یکی از عمده ‏ترین و سازنده ‏ترین اهداف رسالت رسول اکرم صلی الله علیه و آله را تالیف قلوب و ایجاد انس و تفاهم به جای خصومت و دشمنی بیان می ‏دارد و اگر کسی در تاریخ، به دیده عبرت بنگرد این معنی را از شاهکارهای رسالت محمد(ص) می ‏یابد.

"واعتصموا بحبل الله جمیعا ولاتفرقوا" همگی به حبل و رشته خداوندی چنگ بزنید و پراکنده نگردید.

حضرت آیت الله خامنه ای در یکی از سخنرانی های خود با اشاره به سوء استفاده های دشمنان اسلام از تفرقه میان امت اسلام ، می‌فرمایند:« یک میلیارد انسان در دنیا هستند که درباره خدا و پیامبر و نماز و حج و کعبه و قرآن و بسیاری از احکام دینی، با هم یک عقیده دارند؛ و در چند مورد ، اختلاف هم دارند. اگر اینها بیایند همان چند اختلاف را بگیرند، با هم بجنگند، تا آن کسی که با اصل خدا و پیامبر (ص) و دین و همه چیز مخالف است، کار خودش را انجام بدهد. آیا این عاقلانه است؟» ایشان در جایی دیگر می فرمایند:« یکی از دستورات قرآن این است که آحاد امت اسلامی با یکدیگر متحد باشند؛ دست در دست یکدیگر بگذارند. خداوند می فرماید به ریسمان الهی چنگ زنید و پراکنده نشوید. این خطاب به کیست؟ خطاب به ما است، خطاب به ملت ایران است، خطاب به ملت های مسلمان کشورهای اسلامی است، خطاب به همه‌ مؤمنین به اسلام در سراسر دنیا است. آیا ما به این عمل می کنیم؟ نقطه‌ مقابل این آموزش قرآنی، آموزش استعماری است یعنی اختلاف میان مسلمانان. یک عده، یک عده‌ی دیگر را تکفیر کنند، لعن کنند، خود را از آنها بری بدانند. این چیزی است که امروز استعمار می خواهد؛ برای اینکه ما با هم نباشیم.»


دنیای اسلام امروز بیش از هر زمان دیگری ، نیازمند وحدت است . تفرقه و تکفیر بلای جان مسلمانانی شده که همه به سوی یک قبله نماز می خوانند و یک کتاب آسمانی دارند. خدای واحدی را می پرستند و دل به محبت پیامبر خاتم بسته اند. دشمنان اسلام بیش از هر زمان دیگری بر طبل تفرقه میان مسلمین می کوبند و رویای تسلط بر ممالک اسلامی را در سر می پرورانند. در چنین زمانی وحدت نوش دارویی است که خداوند متعال بندگان مؤمن خود را به آن فراخوانده است. لبیک به این فراخوان الهی راه سعادت و عزت را بر مؤمنین خواهد گشود.